Μισθολογική διαφάνεια από 1η Νοεμβρίου: τι αλλάζει για εργοδότες και εργαζομένους
Εύρος αμοιβής πριν από την πρώτη συνέντευξη, δικαίωμα ενημέρωσης εντός δύο μηνών και νέες υποχρεώσεις για όλες τις επιχειρήσεις.
Από την 1η Νοεμβρίου 2026 τίθενται σε εφαρμογή οι βασικές διατάξεις για τη μισθολογική διαφάνεια και την ίση αμοιβή γυναικών και ανδρών στον ιδιωτικό τομέα. Η εγκύκλιος του Υπουργείου Εργασίας εξηγεί πώς εφαρμόζεται ο ήδη ψηφισμένος ν. 5316/2026 (ΦΕΚ Α΄ 105), με τον οποίο ενσωματώθηκε η ευρωπαϊκή Οδηγία 2023/970. Δεν πρόκειται, επομένως, για νέο νομοσχέδιο ή απλή σύσταση.
Τεκμηριωμένα και ουδέτερα κριτήρια αμοιβής
Όλοι οι εργοδότες, ανεξάρτητα από τον αριθμό εργαζομένων, οφείλουν να διαθέτουν δομές αμοιβών που επιτρέπουν ίση αμοιβή για ίδια εργασία ή εργασία ίσης αξίας. Τα κριτήρια πρέπει να είναι αντικειμενικά και ουδέτερα ως προς το φύλο — όπως οι δεξιότητες, η προσπάθεια, η ευθύνη και οι συνθήκες εργασίας — και να είναι προσβάσιμα στο προσωπικό. Όπου υπάρχουν συλλογικές συμβάσεις, μπορούν να χρησιμοποιούνται οι αντίστοιχες μισθολογικές κλίμακες.
Τι δικαιούται να γνωρίζει ο υποψήφιος
Πριν από την πρώτη συνέντευξη, ο υποψήφιος εργαζόμενος δικαιούται ενημέρωση για τον αρχικό μισθό ή το εύρος αμοιβής της θέσης και για τις σχετικές διατάξεις τυχόν συλλογικής σύμβασης. Οι αγγελίες και η διαδικασία πρόσληψης πρέπει να διατυπώνονται χωρίς διακρίσεις λόγω φύλου ή οικογενειακής κατάστασης.
Γραπτό αίτημα και απάντηση εντός δύο μηνών
Ο εργαζόμενος μπορεί να ζητήσει γραπτώς το ατομικό επίπεδο αμοιβής του και τα μέσα επίπεδα αμοιβής, ανά φύλο, για την κατηγορία προσωπικού που εκτελεί ίδια εργασία ή εργασία ίσης αξίας. Ο εργοδότης πρέπει να απαντήσει εντός δύο μηνών και να ενημερώνει κάθε χρόνο το προσωπικό για αυτό το δικαίωμα.
Πότε αρχίζει η υποβολή στοιχείων
Η έναρξη εφαρμογής την 1η Νοεμβρίου δεν σημαίνει ότι όλες οι επιχειρήσεις υποβάλλουν αμέσως έκθεση. Οι εργοδότες με τουλάχιστον 250 εργαζομένους υποβάλλουν στοιχεία έως τις 7 Ιουνίου 2027 και κατόπιν κάθε χρόνο. Οι επιχειρήσεις με 150–249 εργαζομένους έχουν την ίδια πρώτη προθεσμία και στη συνέχεια υποβάλλουν ανά τριετία, ενώ εκείνες με 100–149 εργαζομένους έχουν πρώτη προθεσμία την 7η Ιουνίου 2031 και μετά ανά τριετία.
Πότε απαιτείται κοινή αξιολόγηση
Κοινή αξιολόγηση αμοιβών με τους εκπροσώπους των εργαζομένων απαιτείται όταν συντρέχουν σωρευτικά τρεις προϋποθέσεις: διαφορά τουλάχιστον 5% στη μέση αμοιβή γυναικών και ανδρών σε κατηγορία εργαζομένων, απουσία αντικειμενικής και ουδέτερης αιτιολόγησης και μη διόρθωση της διαφοράς μέσα σε έξι μήνες από την υποβολή των στοιχείων.
Ο νόμος προβλέπει δικαστική και διοικητική προστασία, καθώς και προστασία από αντίποινα για όσους ασκούν τα δικαιώματά τους. Πρακτικά, οι εργοδότες χρειάζεται να τεκμηριώσουν εγκαίρως τα κριτήρια και τις κλίμακες αμοιβής, ενώ υποψήφιοι και εργαζόμενοι θα μπορούν, μετά την έναρξη ισχύος, να ζητούν τις προβλεπόμενες πληροφορίες γραπτώς.